Uluslararası Sahîh-i Buhârî Sempozyumu


Mountain View

 

İslâm’ın temel kaynaklarından olan hadislerin Hz. Muhammed (s.a.v.)’e aidiyetini tesbit etmek her daim ulemânın temel görevlerinden birisi olmuştur. Bu meyanda birçok hadis kaynağı meydana getirilmiştir. Bunlar arasından da en fazla itibar göreni kuşkusuz Sahîh-i Buhârî olmuştur.

Bu yüzden tarihin her döneminde bu kaynak hakkında farklı amaç ve muhtevalarda birçok eser kaleme alınmıştır. Kitabın yöntemini, Buhârî’nin hocalarını, talebelerini, itimat ettiği râvileri, râvide aradığı şartları, tercih ettiği metinleri, ortaya serdiği fıkhî görüşleri inceleyen türden ilmî çalışmalar yapılmıştır. Sahîh-i Buhârî üzerine yazılmış şerhler ise şerh edebiyatının en önemli örneklerini temsil etmektedir.

Müslüman Ümmet’in Buhârî'nin Sahîh'ine olan güveni onu eleştiriden muaf kılmamış, tarihsel süreçte gerek ana akım içerisinden gerekse bid’at fırkalar tarafından eleştiriler yöneltilmiştir. Sahîh’in günümüzde de hem Müslüman âlimlerin hem de Batılı İslâm araştırmacılarının ilgi odağı olması hadis literatüründe bu kitabın önemini ortaya koymaya kâfidir.

Bu sempozyum, bab başlıkları, ta‘likleri, tekrarları, şartları, metin seçimi gibi takip edilen yöntemden nüsha farklılıklarına, üzerine yapılmış çalışmalardan ona yöneltilen tenkitlere kadar Sahîh-i Buhârî’yi farklı yönleriyle ele almayı hedeflemektedir. Akademik üslûbun  önemsendiği bu sempozyumda  daha önce ele alınmamış veya gerektiği kadar incelenmemiş konu başlıkları öncelenecektir.

Sempozyumda ele alınması arzulanan konular:

Sahîh’in Tarihi: Kitabın ortaya çıktığı ictimaî, ilmî, siyasî ve kültürel ortam, kaynakları, toplanması, aslı gibi korunmasına dair gayretler, nüsha farklılıkları, mevcut nüshaların tarihi ve bu meyanda yapılmış ilmî tenkitler.

Sahîh’te Takip Edilen Yöntem: Kitabın tertibi, bablandırma hususundaki yöntemi, râviler hakkındaki kriterleri, tashih şartları, sahanın diğer kaynaklarıyla olan yöntem farklılıkları ve yöntem konusunda getirdiği yenilikler.  

Sahîh’teki Hadisler: Hadislerin sened ve metin açısından değerlendirilmesi, metin tercihleri, bazı metinleri bölerek kullanması, bu metinlere dair lehte ve aleyhteki değerlendirmeler.

Sahîh’e Yazılmış Şerhler: Şerhlerin ilmî değeri, az tanınmış şerhler, şerh kitaplarına dair az bilinen yönler, tamamlanmamış şerhler.

Sahîh ve İslâm Medeniyeti: Buhârî hadislerinin İslâm medeniyetinin teşekkülünde oynadığı rol, kültür tarihimizdeki yeri (Buhârî hatimleri, Buhârîhanlık vb.) ve güncel değeri.

Sahîh’e Yöneltilen Tenkitler: Bid’at ehli râvilerin varlığı, ta‘liklerinin ilmî değeri, icâzet almaksızın birkaç yazılı hadis nüshasından seçki yaparak kitabını oluşturduğu iddiası, klasik kaynaklarda Buhâri'ye yapılan bazı hadis atıflarını kitapta bulamayışımızın sebepleri, zayıf ve uydurma rivâyetlerin bulunduğu, bazı hadislerin Kur’ân’a, akla, bilime ve vakıaya aykırı olduğu iddiaları, Hanefilere mesafeli duruşunun arka planı, Şafî mezhebine mensup olduğu iddiası vb. meseleler.

Mountain View

 



Ibn Haldun University
Ulubatlı Hasan Caddesi, No:2
34494 - Başakşehir, İstanbul, Turkey
e-Mail: abdussamet.sarikaya@ihu.edu.tr
Tel. +90 212 692 0 212